Home Kernwoorden Psalmen Belijdenis Zingen UitlegBoeken
 
 
Algemeen
Uitleg psalmen
Digitaal schoolbord
Over de berijmingen
De Franse berijming
De Nieuwe Psalmberijming
Helpt u mee?
Over de Psalmen
Psalmen in de Bijbel
Hebreeuwse Poëzie - 1
Hebreeuwse Poëzie - 2
Hebreeuwse Poëzie - 3
Geweldsteksten
Psalm 42 en 43 - I
Psalm 42 en 43 - II
Goedertierenheid
Goddelozen en Zondaars
Lofzang van Maria
Video over de Psalmen (Engels)
Opinie
Onbekende psalmen
Aangeboren muzikaliteit
Psalmkeuze
Populaire psalmen
Aanpassen melodie
Tips gezin, school, kerk
Moeilijke melodieën
Zingen bij Calvijn
Gesprek over Onbekende Psalmen
Waak voor Wildgroei
Discussie 1773 gezindte-breed
Ingezonden
Rubriek ingezonden
Zingen van psalmen
Geschiedenis Psalmen
Meditatie over psalm 80
Verantwoording Meeuse
Aanhef psalmen
Theologie psalmen 1
Theologie psalmen 2
Tweestemmige Harmonisaties
Studie berijmingen
Over Psalmen gesproken! (1)
Over Psalmen gesproken! (2)
Over Psalmen gesproken! (3)
Over Psalmen gesproken! (4)
Catechisatieles
Catechismus vr. 1
Catechismus vr. 2
Catechismus vr. 3 en 4
Catechismus vr. 6
Catechismus vr. 10
Catechismus vr. 12
Catechismus vr. 13
Catechismus vr. 14
Catechismus vr. 15
Catechismus vr. 16
Catechismus vr. 17
Catechismus vr. 18
Catechismus vr. 19
Catechismus vr. 20
Catechismus vr. 21
Catechismus vr. 22
Catechismus vr. 23
Catechismus vr. 24
Catechismus vr. 25
Catechismus vr. 26
Catechismus vr. 28
Catechismus vr. 29
Catechismus vr. 30
Catechismus vr. 31
Catechismus vr. 32
Catechismus vr. 33
Catechismus vr. 35
Catechismus vr. 36
Catechismus vr. 39
Catechismus vr. 40
Catechismus vr. 42
Catechismus vr. 43
Catechismus vr. 45
Catechismus vr. 47
Catechismus vr. 49
Catechismus vr. 51
Catechismus vr. 52
Catechismus vr. 53
Catechismus vr. 54
Catechismus vr. 55
Catechismus vr. 56
Catechismus vr. 57
Catechismus vr. 58
Catechismus vr. 59
Catechismus vr. 60
Catechismus vr. 61
Catechismus vr. 62
Catechismus vr. 63
Catechismus vr. 64
Catechismus vr. 65
Catechismus vr. 66
Catechismus vr. 67
Catechismus vr. 68
Catechismus vr. 69
Catechismus vr. 70
Catechismus vr. 71
Catechismus vr. 72
Catechismus vr. 73
Catechismus vr. 74
Catechismus vr. 75
Catechismus vr. 76
Catechismus vr. 77
Catechismus vr. 78
Catechismus vr. 79
Catechismus vr. 80
Dordtse Leerregels
Hoofdstuk 1 artikel 1
Hoofdstuk 1 artikel 2
Hoofdstuk 1 artikel 3 en 4
Hoofdstuk 1 artikel 5
Hoofdstuk 1 artikel 6
Hoofdstuk 1 artikel 7 en 8
Hoofdstuk 1 artikel 10 en 11
Hoofdstuk 1 artikel 12
Hoofdstuk 1 artikel 15
Hoofdstuk 1 artikel 17
Hoofdstuk 2 artikel 1 en 2
Hoofdstuk 2 artikel 3
Hoofdstuk 2 artikel 5
Hoofdstuk 2 artikel 6
Hoofdstuk 2 artikel 7
Hoofdstuk 2 artikel 8
Hoofdstuk 3 artikel 1
Hoofdstuk 3 artikel 2
Hoofdstuk 3 artikel 3
Hoofdstuk 3 artikel 4
Hoofdstuk 3 artikel 5
Hoofdstuk 3 artikel 6
Hoofdstuk 3 artikel 7
Hoofdstuk 3 artikel 8
Hoofdstuk 3 artikel 9
Hoofdstuk 3 artikel 10
Hoofdstuk 3 artikel 11
Hoofdstuk 3 artikel 12
Hoofdstuk 3 artikel 13
Hoofdstuk 3 artikel 14
Hoofdstuk 3 artikel 15
Hoofdstuk 3 artikel 16
Hoofdstuk 3 artikel 17
Hoe moet ik omgaan met
Aalmoezen
Aanvechtingen
Achterklap
Afgoderij
Alcohol
Ambt
Antisemitisme
Atheïsme
Barmhartigheid
Bastaardvloeken
Beeldende kunst
Bekering
Bekommering
Belediging
Berusting
Biblicisme
Bijbel
Bijbelkringen
Bijbelverklaringen
Bijbelvertalingen
Bijgeloof
Buitenkerkelijk christendom
Catechisatie
Censuur
Chiliasme
Chiromantie
Concubinaat
Confessionalisme
Conflicten
Creationisme
Cultuur
Dans
Doodzonde
De Doop
Drift
Dromen
De duivel
Eenzaamheid
Eer
Eerlijkheid
Eeuwigheid
Egoïsme
Eigendom
Eigengerechtigheid
Emancipatie
Emotie
Ergernis
Erotiek
Evangelicals
Evangelie
Evangelisatie
Evolutietheorie
Exorcisme
Fanatisme
Feestdagen
Film
Flirten
Formulieren van eenheid
Fossielen
Frustratie
Fundamentalisme
Gastvrijheid
Gebed
Gebed des Heeren
Gebedsgenezing
Gebedsverhoring
Geboorteregeling
Geduld
Des HEEREN Lof
Johannes à Lasco (1)
Johannes à Lasco (2)
Johannes à Lasco (3)
Johannes à Lasco (4)
Johannes à Lasco (5)
Willem Farel (1)
Willem Farel (2)
Willem Farel (3)
Willem Farel (4)
Willem Farel (5)
Willem Farel (6)
Islam
Girolamo Savonarola
Petrus Datheen (1)
Petrus Datheen (2)
Johannes Calvijn (1)
Johannes Calvijn (2)
Johannes Calvijn (3)
Johannes Calvijn (4)
Maarten Luther (1)
Maarten Luther (2)
Maarten Luther (3)
Maarten Luther (4)
Maarten Luther (5)
Maarten Luther (6)
Maarten Luther (7)
Maarten Luther (8)
Maarten Luther (9)
Maarten Luther (10)
Ambrosius
Guido de Brès (1)
Guido de Brès (2)
Guido de Brès (3)
Guido de Brès (4)
Guido de Brès (5)
Guido de Brès (6)
Guido de Brès (7)
Guido de Brès (8)
Augustinus (1)
Augustinus (2)
Augustinus (3)
Augustinus (4)
Augustinus (5)
De Germanen
Abt Gregorius
Petrus Waldes (1)
Petrus Waldes (2)
John Wycliff
Johannes Hus
wat de bijbel zegt over
Abraham
Benauwdheid
De drie-eenheid (1)
De drie-eenheid (4)
De drie-eenheid (2)
De drie-eenheid (3)
De drie-eenheid (5)
De drie-eenheid (6)
De drie-eenheid (7)
De drie-eenheid (8)
De drie-eenheid (9)
De drie-eenheid (10)
De jeugd (1)
De jeugd (2)
De wederkomst
Elkaar vergeven (1)
Elkaar vergeven (2)
Gods Woord
Heersen
Hoop
Kastijding (1)
Kastijding (2)
Lankmoedigheid
Matigheid
Oefening
Rijkdom
Strijd
Toorn
Zachtmoedig
De Catechismus van Genève
Vraag 1 t/m 5
Vraag 6 t/m 14
Vraag 15 t/m 20
Vraag 21 t/m 29
Vraag 30 t/m 45
Vraag 46 t/m 49
Vraag 50 t/m 54
Vraag 55 t/m 59
Vraag 60 t/m 64
Vraag 65 t/m 72
Vraag 73 t/m 79
Vraag 80 t/m 87
Vraag 88 t/m 91
Vraag 92 t/m 100
Vraag 101 t/m 105
Vraag 106 t/m 110
Vraag 111 t/m 113
Vraag 114 t/m 125
Vraag 126 t/m 130
Vraag 131 t/m 135
Vraag 136 t/m 142
Vraag 143 t/m 157
Vraag 159 t/m 165
Vraag 166 t/m 184
Vraag 185 t/m 195
Vraag 196 t/m 199
Vraag 200 t/m 203
Vraag 204 t/m 207
Vraag 208 t/m 212
Vraag 213 t/m 216
Vraag 217 t/m 223
Vraag 224 t/m 232
Vraag 233 t/m 239
Vraag 240 t/m 252
Vraag 253 t/m 255
Vraag 256 t/m 259
Vraag 260 t/m 265
Vraag 266 t/m 295
Vraag 296 t/m 308
Vraag 309 t/m 323
Vraag 324 t/m 332
Vraag 333 t/m 339
Vraag 340 t/m 356
Vraag 357 t/m 373
Staan tijdens het bidden
Waar jij mee zit
Gospelmuziek
Onbekeerd na een kerkdienst
Gods berouw
De speelfilm
Gods eer boven eigen zaligheid
De naam HEERE in de Psalmen
Voor elkaar bidden
Vruchten van de wedergeboorte
Kringgebed
De verboden boom
Hoogmoed
Geen last van je zonden
Belijdeniscatechisatie
Rechtvaardiging en heiliging
Ben ik uitverkoren?
Genade onder voorwaarde
Popmuziek en housemuziek
De vergeving van zonden
Schriftuurlijke prediking
Zondigen tegen je wil
Jezus een hindernis
Het erkennen van zondeschuld
Moedeloosheid
Gods kinderen en God
Zondesmart
Boetvaardigheid
De doopbelofte
Geroepen tot predikant
Mensverheerlijking
Bijna-dood-ervaring
Een kind dat sterft
Opvoeden
De zonden haten
Computerspelletjes
Zonde tegen de Heilige Geest
Wat is bidden
De gemeenschap der heiligen
De echte en blijvende bekering
Vergeven bij een echtscheiding
Beloften voor onbekeerden
De Drie Verbonden
Troost ontvangen uit beloftes
Het Boek
Geloven in of aan Christus
Hoofdbedekking bij het bidden
Verbond maken met ogen
Gebedsverhoring
 

 

We hebben het over Guido de Brès, de opsteller van het tweede belijdenisgeschrift dat ik in het voorgaande artikel noemde: de Nederlandse Geloofsbelijdenis.

Terwijl dominee De Brès in Rijssel preekt, bloeit de gemeente. Velen komen tot inzicht van de Waarheid en verlaten de roomse dwaling. Ze omhelzen het heerlijk evangelie en worden door het geloof zalig. Ook om andere reden is zijn verblijf in deze stad niet tevergeefs. Hier schrijft hij zijn eerste boek: Le Baston de la Foy Chrestienne, dat is: De staf van het Christelijke Geloof. Helaas duurt de bloeitijd in Rijssel niet lang. Op 6 maart 1556 breken hevige vervolgingen los. Velen worden op de gruwelijkste manieren gemarteld en daarna wreed vermoord. anderen vluchten weg, terwijl zij al hun bezittingen verlaten. Ook dominee De Brès vlucht. En de plaatselijke gemeente wordt grotendeels vernietigd.

De Brès op de vlucht

Wij kunnen het ons niet indenken, wat het moet zijn om steeds in levensgevaar te zijn. Om steeds bevreesd te moeten wezen, dat iemand je verraadt en bij de inquisitie aanbrengt! Wat is de inquisitie? Dat is de geloofsrechtbank van de roomse kerk. Mensen die verdacht worden van ‘ketterse’ gevoelens, mensen die dus de dwalingen van de roomse kerk afwijzen en de waarheid van de Bijbel liefhebben, worden voor deze rechtbank gedaagd en ondervraagd. En als ze niet knielen voor een ‘jezusbeeldje’ of als ze niet het ‘mariabeeldje’ kussen, worden ze ter dood veroordeeld.

De Brès is op de vlucht naar een plaats, waar het veilig is. Eerst gaat hij naar Gent, maar direct daarop moet hij weer vluchten. Nu gaat hij naar Frankfurt, in Duitsland. Wat een vermoeidheid om zovele honderden kilometers over de vaak slechte wegen af te leggen. Meest te voet. Maar het gaat om het Woord van God. En De Brès weet dat geen moeite en geen inspanning te veel is om volgens dat Woord in vrijheid te mogen leven en God te mogen dienen... Zo komt hij dan in Frankfurt aan. Daar is het veilig. Honderden christenen uit verscheidene landen zijn daarheen gevlucht en hebben er hun gemeente gesticht. Onder andere is ook Petrus Datheen daar. In Frankfurt krijgt De Brès weer te maken met de wederdopers. Zij doen net alsof ze ook voor de kerkhervorming zijn, net als Maarten Luther en Johannes Calvijn, maar ondertussen zijn ze vol dwalingen en oproer. Na korte tijd trekt hij verder naar Genève, waar de grote reformator Calvijn woont en werkt. Daar ontvangt hij aan de beroemde theologische hogeschool van Genève nog meer onderwijs, vooral in het Grieks en in het Hebreeuws, om zo nog beter in staat te zijn om het Woord van God te brengen. Maar ook hier blijft hij maar kort, want de gemeenten in nood, in zijn Vaderland, trekken hem. Hij wil ze zo graag dienen met het heilig evangelie van Gods genade.

De Brès in Doornik

In 1559 komt De Brès ─ hij is 37 jaar ─ weer in zijn Vaderland aan. Nu krijgt hij de gemeente van Doornik onder zijn hoede. Deze gemeente heeft in deze gevaarlijke tijden als schuilnaam de Palm. In 1544 wordt ze gesticht en gediend door dominee Pierre Brully. Hij sterft in 1545 de marteldood.

Ik wil in het kort vertellen, hoe dat toegaat. De overheid van het stadje Doornik vervolgt meer en meer de gemeenteleden en daarom meent dominee niet langer te kunnen blijven. Hij neemt zich voor te vluchten. De poorten van de stad zijn gesloten, maar met hulp van een paar vrienden laat hij zich op 3 november 1544 langs de stadswal zakken om naar Straatsburg te vluchten. De liefde van één van zijn vrienden komt hem echter duur te staan. Om voor het laatst van zijn geliefde predikant afscheid te nemen buigt deze zich over de wal voorover. Hij rekent er echter niet mee, dat deze in zeer slechte staat verkeert en zo breekt er een groot stuk steen van de muur af en valt boven op dominee Brully. Daardoor breekt deze zijn been en kan hij niet meer vluchten. Het lawaai maakt de soldaten opmerkzaam en ze nemen de ongelukkige prediker gevangen. Op 19 februari 1545 wordt hij ter dood gebracht... Als je zoiets leest, dan stormt het in je hart en vraag je je af: waarom liet God dit zo gebeuren? Waarom moest zo’n nuttig instrument, zo’n getrouwe dienaar van God, op deze ongelukkige manier aan zijn einde komen, terwijl hij voor de Kerk van Jezus Christus nog zo nuttig had kunnen zijn? Maar ondanks dat wij God niet begrijpen, weten we toch zeker, dat Hij het nooit verkeerd doet. In Zijn wijsheid bestuurt Hij alle ‘toevallige’ dingen, zoals het werkelijk het beste is!

De opvolger van dominee Brully, Quentin Thierry, wordt een jaar later op de brandstapel gebracht. Maar de wrede vervolgingen, martelingen en doodvonnissen hebben een tegengestelde uitwerking. De gemeente van Doornik groeit als een palmboom: tegen de druk in. Velen worden in de loop der jaren gevangen genomen en gedood. Maar des te strenger de maatregelen worden, des te meer groeit en bloeit de gemeente.